گزارش آرشیتکت(architect) | آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی

[ad_1]

آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی توسی در بین باغی مصفا به فاصله ۲۰ کیلومتری شمال شهر مشهد واقع شده هست. ساختمان فعلی آرامگاه از شیوه معماری هخامنشی به ویژه آرامگاه کوروش الهام گرفته هست. نمای بیرونی بنا شامل عناصر تزئینی هخامنشی به خصوص ستون ها و سرستون ها هست و اشعاری که بر اضلاع چهارگانه بنا […]

  • نام پروژه(طرح)
    آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی
  • مهندس آرشیتکت(architect)
    هوشنگ سیحون
  • مکان پروژه(طرح)
    مشهد – شهر توس

آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی توسی در بین باغی مصفا به فاصله ۲۰ کیلومتری شمال شهر مشهد واقع شده هست.

ساختمان فعلی آرامگاه از شیوه معماری هخامنشی به ویژه آرامگاه کوروش الهام گرفته هست. نمای بیرونی بنا شامل عناصر تزئینی هخامنشی به خصوص ستون ها و سرستون ها هست و اشعاری که بر اضلاع چهارگانه بنا نگاشته شده از حکیم فردوسی و معرف اندیشه و شخصیت وی می‌باشد. بخش فوقانی بنا بصورت مجوف و توخالی ساخته شده و فضای داخلی آن نیز علاوه بر الهام گرفتن از معماری دوه اشکانی شامل ۲۰ ستون مرمری در پائین و ۸ ستون در بخش فوقانی هست. در بخش هایی از آرامگاه نیز دیوارنگاره‌هایی از فریدون صدیقی نصب گردیده که نمایش صحنه هایی از روایات شاهنامه هست.

نخستین‌بار آندره گدار، آرشیتکت(architect) فرانسوی طرحی را برای مقبره فردوسی در نظر گرفت و تا نیمه‌های ساخت آن هم پیش رفت. این طرح شکلی چون اهرام مصر داشت. ذکاءالملک فروغی که آن زمان رئیس انجمن کارها ملی بود، این طرح را نپذیرفت و در جلسه‌ای که در این انجمن تشکیل داد، قرار شد ۱ آرشیتکت(architect) ایرانی طرحی برای مقبره فردوسی عرضه کند. حسین لرزاده ۲۸ ساله بود که موفق شد با طراحی(طرح ریزی) و ساخت آرامگاه فردوسی در طول ۱۸۸ ماه، مدال فردوسی را در جشن هزاره این شاعر پارسی از آن خود کند.

ساختمان آرامگاه در سال ۱۳۱۳ هم‌زمان با آیین‌های هزاره فردوسی گشایش یافت. این بنا از سه قسمت تشکیل شده هست که مهمترین آن، بخش میانی هست. سنگ قبری از جنس مرمر به ابعاد ۱.۵×۱ متر و حدود ۰.۵ متر ارتفاع در این بخش ساخته شده و در مرکز روی سکوی مرمری قرار گرفته هست.

بخش دوم شامل تالاری مربع شکل از جنس مرمر هست و داخل آن با کاشی تزئین شده و چهار ستون بلند با دو سر ستون بزرگ در چهارگوشه این تالار وجود دارد. سومین بخش، محوطه پلکانی پوشیده از سنگ مرمر هست که اتاق روی آن قرار گرفته و تعداد زیادی از اشعار فردوسی روی دیوار آن حک شده هست. این بنا یادآور معماری‌ پاسارگاد و مقبره کوروش هست. تصویر مردی بالدار در بالای ضلع جنوبی بنای اساسی، یادآور خصوصیتهای معماری پرسپولیس هست.

مساحت ساختمان ۹۴۵ متر بود و بهترین حجاران تصاویری از شاهنامه را بر دیوارهایش حک کردند. اما از آنجا که در طراحی(طرح ریزی) بنا محاسبات فنی دقیق لازم به عمل نیامده بود، بویژه به سبب عدم محاسبه مقاومت خاک و مصالح پی، ساختمان آرامگاه از همان سال‌های نخست شروع به جذب رطوبت و نشست کرد.

تعمیرات و مراقبت‌های سی‌ساله هم کارگر نیفتاد، و ناچار لزوم تجدید بنای آرامگاه مطرح شد. به دستور انجمن کارها ملی در سال ۱۳۴۳ بازسازی بنا با نظارت مهندس هوشنگ سیحون در سال ۱۳۴۷ به انجام رسید. این بنا در سال ۱۳۴۸۸ با طراحی(طرح ریزی) تکمیلی که هوشنگ سیحون برپایه آرامگاه کوروش انجام داده بود، گسترش یافت و باغ اطراف آن به همراه موزه کنارش ساخته شد.

بنای پیشین دارای نمای بیرونی شبیه بنای فعلی، اما داخل آن کوچکتر و کم‌عمق‌تر و دارای دو ورودی کم‌عرض شرقی و غربی بود. بنای کنونی، که سعی شده در ظاهر کاملاً شبیه بنای پیشین باشد دارای نهصد متر سطح زیربنا، و ساخته شده از بتون و سنگ و کاشی هست.

بخش فوقانی بنا، که در اجرای اولیه توپر بود این بار بین‌تهی ساخته شد. سقف داخلی آن هم با کاشی‌کاری معرق و متأثر از عناصر تزیینی دوره هخامنشی و عصر فردوسی روکاری شد. دیوارهای آن هم تماماً با سنگهایی از منطقه توس نماسازی شد. هیأت کلی بنا آرامگاه کوروش بزرگ در پاسارگاد را تداعی می‌کند.

اینک باغ آرامگاه که حدود شش هکتار مساحت، و ۱ موزه و کتابخانه دارد، سالانه بیش از ۱ میلیون زائر و شیفته فردوسی را می‌پذیرد. موزه در گذشته، چایخانه سنتی و مکانی برای استراحت بازدیدکنندگان بود ولی بعدها در سال ۱۳۶۱۱ با کشف کارها باستانی در شهر قدیم توس و همچنین اهدای اشیای تاریخی به وسیله افراد مختلف به موزه مبدل گشت.

[ad_2]

معماری تکست

پاسخ دهید